Thảo luận Việt Nam

TLVN

Thảo luận về Việt Nam

Trở lại   Thảo luận Việt Nam > THẢO LUẬN > Quê hương chúng ta > VN xưa & nay

  #1  
Cũ 09-30-2010, 06:58 AM
Avatar của NuocNon
NuocNon NuocNon đang ẩn
Administrator
 
Tham gia ngày: Mar 2010
Đến từ: bang Washington, USA
Bài gửi: 4.803
Thanks: 2.546
Thanked 704 Times in 609 Posts
Mặc định VN: giọng nói và từ ngữ địa phương

Bác Thái Hồng Anh có bài ghi nhận rất hay về giọng nói đặc biệt của người miền Trung ở thớt bên kia (viết ở bên đó thì lạc đề rùi bác ui!). Em xin phép copy qua đây để có thể bàn tiếp về các giọng nói, kiểu nói, các từ ngữ (phương ngữ) đặc biệt của các vùng miền VN. Biết đâu tìm hiểu mấy cái này sẽ giúp chúng mình khám phá thêm nhiều điều thú vị.

Trích bài của bác Thái Hồng Anh từ
http://www.thaoluanvietnam.com/forum...read.php?t=522 :

Quote:
Nguyên văn bởi Thái Hồng Anh
Hì hì, không biết vô tình hay cố ý mà lần này bác Skywalker gọi đó là “tiếng Quảng” chứ không phải “tiếng Đà Nẵng” (Hôm trước tôi cũng gọi là “tiếng Đà Nẵng” vì nói …theo bác, hi hi!). Quả thực vậy, tiếng Quảng (Nam) và tiếng Đà Nẵng khác nhau tới 99 phần trăm. Nói rõ hơn, giọng Đà Nẵng hoàn toàn khác với giọng Quảng Nam. Theo suy luận của tôi, giọng Đà Nẵng lai giữa giọng Quảng Nam và giọng ….Huế!

Cũng không biết bác Skywalker đã cố ý hay vô tình viết chữ HUẾ thành HUỆ (dấu nặng). Nhiều người Việt Nam tưởng nhầm người Huế khi nói những từ có dấu sắc thì phát âm như dấu nặng. Thực ra, người Huế phát âm những từ có dấu sắc, dấu hỏi và dấu ngã rõ không thua gì người …(miền) Nam.

Có lẽ chỉ những người đồng hương với bác…Hồ mới phát âm dấu sắc như dấu…hỏi, và phát âm dấu hỏi / ngã thành dấu…nặng. Người ở Quảng Trị (phía bắc của Huế) cũng phát âm dấu hỏi /ngã thành dấu nặng nhưng vẫn phát âm đúng dấu sắc. Đặc biệt, những từ có hai chữ thì người Quảng Trị phát âm chữ đầu thành dấu huyền. Chẳng hạn, họ nói “chuyển âm” (dấu hỏi) mà nghe như “chuyền âm” (dấu huyền).
...

View more latest threads same category:
Trả lời với trích dẫn
  #2  
Cũ 09-30-2010, 07:13 AM
Avatar của NuocNon
NuocNon NuocNon đang ẩn
Administrator
 
Tham gia ngày: Mar 2010
Đến từ: bang Washington, USA
Bài gửi: 4.803
Thanks: 2.546
Thanked 704 Times in 609 Posts
Mặc định

Phần nói về giọng Quảng Trị đối với em thực thú vi. Rất bất ngờ, dù em là con dân Quảng Trị nhà nòi đây.

Có lẽ bác T.H.Anh nói đúng rồi. Thuở nhỏ em nghe bà nội em hay nói câu: "hoang như giặc Bà vành". "Hoang" ở đây có nghĩa là phá phách. Còn "giặc Bà Vành" chữ gốc là giặc Ba Vành. Hình như Ba Vành là biệt danh của một ông tướng cướp hay lãnh tụ nghĩa quân gì đó thì phải.

Hoá ra có một số chữ kép (trong nước gọi là "từ kép"), người Quảng Trị hay biến chữ đầu thành thanh huyền. Hèn nào mà em hay nghe các cụ phát âm "Quảng Trị" mài mại thành "Quàng Trị", "cá thia lia" thành "cá thìa lia", và... hi hi.. tiếng chửi "tổ cha mi!" thành "tồ cha mi!"...

Nhưng hình như chỉ có một số chứ không phải tất cả các từ kép. Có qui luật nào khôgn bác T.H.Anh ạ?
Trả lời với trích dẫn
  #3  
Cũ 09-30-2010, 07:45 AM
NimarxNijesus NimarxNijesus đang ẩn
Thành viên kỳ cựu
 
Tham gia ngày: Mar 2010
Bài gửi: 3.529
Thanks: 585
Thanked 515 Times in 454 Posts
Mặc định

Tớ thì rất thích giọng nói và ngay cả cách nói chuyện của con gái Huế khi họ yêu và hiền lành nhưng lại rất sợ khi ho ghét hay hung tợn !

Nhất là khi họ ghen ... :sidefrown:

Gái Nam là dễ chịu nhất và gái bắc có đanh đá chua ngoa tớ cũng chả hãi bằng gái Huế khi ghen ...

Hơn 30 măm rồi mà mấy vị bàn bạc về giọng lại làm tớ ngỡ như mới hôm qua !!!!
Trả lời với trích dẫn
  #4  
Cũ 09-30-2010, 09:12 AM
thaihonganh thaihonganh đang ẩn
Thành viên quen thuộc
 
Tham gia ngày: Apr 2010
Bài gửi: 141
Thanks: 0
Thanked 68 Times in 53 Posts
Mặc định

Người Quảng Trị hay nói một số chữ (đầu) thành dấu huyền khi một nhóm hai chữ kết hợp thành một từ, một ngữ (chứ không phải từ kép) hoặc một mệnh đề. Quy luật này hình như chỉ có ngoại lệ khi chữ đầu là dấu nặng thì vẫn phát âm (rõ) là dấu nặng. Có lẽ vì dấu nặng ....nặng quá nên không luyến thành dấu huyền được, hi hi! Ví dụ như câu "Xày ló để tao chự em cho!" (Xay lúa để tao giữ em cho!). "Xay lúa" được phát âm thành XÀY (dấu huyền) nhưng CHỰ (dấu nặng) vẫn phát âm theo dấu nặng mà không đổi thành dấu huyền.

Có thể dùng câu sau đây để tóm tắt quy luật phát âm trên:

ẰN (dấu huyền) CƠM QUỒC (dấu huyền) GIA, THỜ MA CỘNG (dấu nặng) SẠN (dấu nặng).

Hì hì hì....

THÁI HỒNG ANH.

Lần sửa cuối bởi thaihonganh; 09-30-2010 lúc 09:14 AM
Trả lời với trích dẫn
The Following User Says Thank You to thaihonganh For This Useful Post:
NuocNon (09-30-2010)
  #5  
Cũ 09-30-2010, 07:02 PM
Avatar của NuocNon
NuocNon NuocNon đang ẩn
Administrator
 
Tham gia ngày: Mar 2010
Đến từ: bang Washington, USA
Bài gửi: 4.803
Thanks: 2.546
Thanked 704 Times in 609 Posts
Mặc định

Hi hi, hôm nay đi làm mà em cứ rà lại trong trí nhớ mình xem các cụ tiền bối trong họ tộc nhà em nói giọng làm răng, những chữ nào hay biến thành dấu huyền.

Hồi nhỏ đi học, em hay khai nhầm trong giấy tờ quê cha mẹ là "Trị Bưu", thì ra là do quen nghe các cụ nói theo giọng Quảng Trị sệt. Viết cho đúng giọng các cụ thì phải là "Trì Bưu", nhưng tên chính thức của làng gốc nội ngoại nhà em lại là "Trí Bưu".

Cũng vậy, chợ "Đông Ba" ở Huế, dân Quảng Trị hay gọi trại thành "Đồng Ba".

Ha ha, còn "lúa" nói thành "ló"; "giữ" nói thành "chự"... giờ bác T.H.Anh nhắc em mới nhớ! Bác có phải dân Quảng Trị đồng hương không mà rành quá vậy ta?

Em đố bác hiểu ra câu ni không nè: "Hôm qua eng lên côi gác, eng thấy còn ma hắng đen thùi thui ri nì. Hai còn mắt hắng to ri nì, mà hắng tròn như hai cái khu đọi ri nì". :laugh:
Trả lời với trích dẫn
  #6  
Cũ 09-30-2010, 07:06 PM
Avatar của NuocNon
NuocNon NuocNon đang ẩn
Administrator
 
Tham gia ngày: Mar 2010
Đến từ: bang Washington, USA
Bài gửi: 4.803
Thanks: 2.546
Thanked 704 Times in 609 Posts
Mặc định

Quote:
Nguyên văn bởi NimarxNijesus Xem bài viết
Tớ thì rất thích giọng nói và ngay cả cách nói chuyện của con gái Huế khi họ yêu và hiền lành nhưng lại rất sợ khi ho ghét hay hung tợn !

Nhất là khi họ ghen ... :sidefrown:

Gái Nam là dễ chịu nhất và gái bắc có đanh đá chua ngoa tớ cũng chả hãi bằng gái Huế khi ghen ...

Hơn 30 măm rồi mà mấy vị bàn bạc về giọng lại làm tớ ngỡ như mới hôm qua !!!!
Hi hi, hồi xưa ông anh hai nhà em ổng bảo thà chết chớ không bao giờ lấy vợ người Trung, nhất là con gái Huế nữa thì càng không. Thế mà chạy trời không khỏi nắng. Quen biết bao nhiêu cô mà cuối cùng ổng lại cưới ngay một cô Huế rặt!

Em cũng đề phòng lắm đó chớ. Vậy mà cũng chả hiểu sao, vợ đầu của em, lúc em làm quen thì thấy cổ nói tiếng Nam rõ ràng ràng. Chừng "lậm" vô rồi thì mới phát giác ra cô ấy cũng... Huệ!

Ha ha, bác Ni nói đúng. Con gái Huế mà khi họ ghen thì... ui chu choa, không bút nào tả xiết! Em nếm mùi rồi!
Trả lời với trích dẫn
  #7  
Cũ 09-30-2010, 07:18 PM
vietdq_it vietdq_it đang ẩn
Member
 
Tham gia ngày: Apr 2010
Bài gửi: 96
Thanks: 17
Thanked 23 Times in 21 Posts
Mặc định

Em xin thưa với Đảng là em không hiểu được cách phát âm tiếng Việt của người Quảng Bình, Quảng Trị. Cách đây hơn chục niên em leo lên xe đò từ Huế vào SG, trên xe có 1 gia đình ở Quảng Trị hay Quảng Bình gì đấy. Em rất chú ý nghe khi họ trao đổi với nhau mà chẳng hiểu gì ráo trọi. Em còn tưởng họ là người Lào! hic:Jogging-Cow:
Trả lời với trích dẫn
  #8  
Cũ 09-30-2010, 09:35 PM
NimarxNijesus NimarxNijesus đang ẩn
Thành viên kỳ cựu
 
Tham gia ngày: Mar 2010
Bài gửi: 3.529
Thanks: 585
Thanked 515 Times in 454 Posts
Mặc định

Quote:
Nguyên văn bởi vietdq_it Xem bài viết
Em xin thưa với Đảng là em không hiểu được cách phát âm tiếng Việt của người Quảng Bình, Quảng Trị. Cách đây hơn chục niên em leo lên xe đò từ Huế vào SG, trên xe có 1 gia đình ở Quảng Trị hay Quảng Bình gì đấy. Em rất chú ý nghe khi họ trao đổi với nhau mà chẳng hiểu gì ráo trọi. Em còn tưởng họ là người Lào! hic:Jogging-Cow:
Xinh là được rồi, cần chi phải hiểu ! Thử hỏi là các cậu transít qua Thái, đánh cái taxi đi trả thù dân tộc thì mấy em cỡ Nathalie của Asian4you có cần nói tiếng Hà Nội hay tiếng Sè Gòn không ?

Lại làm tớ nhớ lại thời trai trẻ, tớ xí trai nhưng dẻo miệng lắm và khi ra Bắc đại phá Hanòi năm 78, tớ không mua được vé nằm nên dạo qua các toa tán tỉnh; thế chó nào mà lại gặp 1 khoang ( hồi đó các khoang nằm không ngăn riêng rẽ như bây giờ ) khoang này có 2 em, 1 bà cụ già và 1 anh bộ đội.

Tớ mở máy tán và 2 em bảo nhau nằm chung 1 giường và nhường cho tớ 1 giường... chỉ 3 ngày mà tớ kết nghĩa được cả với bà mẹ " cách mạng ", cụ bán hàng ở chợ Đồng xuân vào thăm con giờ trở lại HN, cụ thông cảm cho thân phận nguỵ của tớ lắm , cứ cắt cơm nắm cho ăn rồi lại " nhục mạ " tớ là nói cứ như ... vẹm .:curl-lip:

2 em này lại trùng tên mới hay .. cả 2 đều tên KA, 1 vừa tốt nghiệp hội hoạ, 1 vừa tốt nghiệp đại học sư phạm . Tớ " oánh " cả 2 :bananen_smilies054: và cả 2 đều nói giọng Hà nội nghĩa là không có ngọng L và N .

Khi xe lửa đi ngang Quảng Bình rồi Nghệ An, cái trứng gà be như trứng cút, đất đai khô cằn tớ xuống rửa mặt ( 1 hào 1 chậu nước ) với em đại học sư phạm , ra vẻ thông thái tớ bảo : Em xem, cái xứ chó ăn đá gà ăn muối thế này, sông thì không sâu, núi không cao, đẻ ra toàn nam đa trá, nữ đa dâm ...

Em chả thèm trả lời và khi đến HN thì lại nhà nàng chơi, bố nàng ho sù sụ bước ra , nàng giới thiệu, tớ chào hỏi và cụ có giọng trọ troẹ ... lát sau tớ hỏi :"

Ba em quê ở đâu ?

Nàng bảo : Thì ở chỗ mà anh bảo chó ăn đá gà ăn muối đấy ! :bananen_smilies054:
Trả lời với trích dẫn
The Following User Says Thank You to NimarxNijesus For This Useful Post:
NuocNon (09-30-2010)
  #9  
Cũ 10-01-2010, 01:11 PM
thaihonganh thaihonganh đang ẩn
Thành viên quen thuộc
 
Tham gia ngày: Apr 2010
Bài gửi: 141
Thanks: 0
Thanked 68 Times in 53 Posts
Mặc định

Quote:
Nguyên văn bởi NuocNon Xem bài viết
Hi hi, hôm nay đi làm mà em cứ rà lại trong trí nhớ mình xem các cụ tiền bối trong họ tộc nhà em nói giọng làm răng, những chữ nào hay biến thành dấu huyền.

Hồi nhỏ đi học, em hay khai nhầm trong giấy tờ quê cha mẹ là "Trị Bưu", thì ra là do quen nghe các cụ nói theo giọng Quảng Trị sệt. Viết cho đúng giọng các cụ thì phải là "Trì Bưu", nhưng tên chính thức của làng gốc nội ngoại nhà em lại là "Trí Bưu".

Cũng vậy, chợ "Đông Ba" ở Huế, dân Quảng Trị hay gọi trại thành "Đồng Ba".

Ha ha, còn "lúa" nói thành "ló"; "giữ" nói thành "chự"... giờ bác T.H.Anh nhắc em mới nhớ! Bác có phải dân Quảng Trị đồng hương không mà rành quá vậy ta?

Em đố bác hiểu ra câu ni không nè: "Hôm qua eng lên côi gác, eng thấy còn ma hắng đen thùi thui ri nì. Hai còn mắt hắng to ri nì, mà hắng tròn như hai cái khu đọi ri nì". :laugh:
Bác NuocNon muốn nhận tôi là đồng hương cũng được nhưng thực ra tôi có thể…trà trộn vào nhiều hội đồng hương khác mà không ai biết, hi hi! Hồi nhỏ, tôi có may mắn được đi nhiều nơi. Có lẽ nhờ tuổi còn nhỏ nên khả năng tiếp thu ngôn ngữ dễ dàng hơn là khi đã trưởng thành. Ngay như tiếng Anh cũng nhờ tôi học hồi nhỏ; chứ khi lớn lên tôi cố nhét thêm mà nó không dzô. Làng Trí Bưu của bác NuocNon tôi nhớ có ghé qua một lần. Ấn tượng duy nhất còn lại trong trí nhớ của tôi là ở đó hình như rất nhiều gia đình theo Thiên Chúa Giáo, tương tự như Phủ Cam ở Huế vậy.

Bác Skywalker “dịch” câu đố của bác NuocNon đúng hết, chỉ sai có một từ ĐỌI. Người Quảng Trị vẫn gọi cái chén là cái chén. Còn cái ĐỌI chính là cái tô. Bây giờ tôi đố lại hai bác là trong câu đố của bác NuocNon có từ nào bị lai…Huế? Người Quảng Trị không bao giờ phát âm từ đó theo như cách bác NuocNon đã viết.

Phải nói rằng ở miền Trung, giọng Huế nghe…sang nhất; kế tiếp là giọng Đà Nẵng. Còn giọng nói ở những địa phương khác thì…nhà quê quá, hi hi! Tuy nhiên, tôi thấy rất nhiều người Huế (không hiểu vì sao) lại mặc cảm về giọng Huế của mình đến nổi phải giả giọng Nam khi đi đâu đó xa xứ. Ngoại trừ một số ít, phần đông người Huế khi giả giọng Nam lại quên rằng giọng nói không thôi chưa đủ để…đóng kịch mình không phải là người…ngoài Trung. Ngoài giọng nói, để nói tiếng địa phương nào đó còn phải hiểu cách dùng từ ngữ nữa. Chẳng hạn, ra chợ mua xoài, khi hỏi giá thì người (ở) Huế nói như….ri:
-Xoài bán mấy rứa o?
Trong khi ở Sài Gòn, người ta thường hỏi như vầy:
-Xài (không có O) nhiêu chị Hai?

Người Đà Nẵng tuy không mặc cảm về giọng nói của mình nhưng có một số người (nhất là thanh niên) ưa “nâng cấp” giọng mình cho giống giọng Sài Gòn. Có hai người từng “vang bóng một thời” ở Đà Nẵng đã “nâng cấp” giọng nói kiểu đó là hai anh Vũ và Chức của đội banh Cảng Đà Nẵng cách đây khoảng….30 năm. Anh Vũ sau này trở thành huấn luyện viên trưởng cho đội banh này. Thực ra, có thể hồi đó nhiều cầu thủ khác trong đội banh cũng có giọng Đà Nẵng pha Sài Gòn nhưng chính tai tôi nghe họ nói chuyện (với nhau) là hai anh mà tôi vừa nêu tên.

Những người miền Trung khác (không phải Huế và Đà Nẵng) phải đổi giọng (thường là giọng Nam) khi đi xa xứ thì có thể thông cảm vì tiếng nói của họ khó nghe đối với người miền khác. Thậm chí ngay cả những người miền Trung với nhau cũng khó hiểu nhau; như dân Quảng Trị nói chuyện với dân Quảng Nam thì chắc phải cần….tôi thông dịch, hi hi! Có điều đa số những người này không để ý rằng giọng nói (của họ) chỉ là một phần….ba lý do. Lý do chính là từ ngữ họ dùng quá….địa phương. Giả sử một người Quảng Trị nói đúng giọng Sài Gòn một trăm phần trăm nhưng lại dùng những từ như ĐỌI, CHỰ, LÓ….thì may ra có thầy Cao Xuận Hạo mới hiểu nổi. Ngược lại, nếu người miền Trung vẫn giữ đúng giọng của mình nhưng dùng từ ngữ thông dụng toàn quốc thì người miền khác có thể hiểu họ ít nhất là 90 phần trăm.

Hồi xưa đi học, một trong những cô giáo dạy văn của tôi là đồng hương với bác…Hồ nhưng cả lớp vẫn hiểu lời giảng của cô dù giọng nói của cô vẫn nguyên chất xứ Nghệ. Đâu phải ai cũng (muốn) mất gốc!

THÁI HỒNG ANH.
Trả lời với trích dẫn
The Following User Says Thank You to thaihonganh For This Useful Post:
NuocNon (10-01-2010)
  #10  
Cũ 10-01-2010, 01:15 PM
thaihonganh thaihonganh đang ẩn
Thành viên quen thuộc
 
Tham gia ngày: Apr 2010
Bài gửi: 141
Thanks: 0
Thanked 68 Times in 53 Posts
Mặc định

Quote:
Nguyên văn bởi skywalker Xem bài viết

(Công nhận là dịch từ tiếng Việt sang tiếng…Việt vẫn dễ hơn là từ các tiếng khác, chân lý luôn đó!)
Hi hi, chưa chắc rứa mô bác Skywalker! Bác thử giải nghĩa câu ni bằng tiếng….Hà Nội thử răng:

“Eng lấy cài chét ra ngoài hà mà ẻ”.

THÁI HỒNG ANH.
Trả lời với trích dẫn
Trả lời

Công cụ bài viết Tìm trong chủ đề này
Tìm trong chủ đề này:

Tìm chi tiết
Kiểu hiển thị

Quyền viết bài
Bạn không thể gửi chủ đề mới
Bạn không thể gửi trả lời
Bạn không thể gửi file đính kèm
Bạn không thể sửa bài viết của mình

BB code đang Mở
Mặt cười đang Mở
[IMG] đang Mở
HTML đang Tắt

Chuyển đến


Múi giờ GMT +8. Hiện tại là 06:06 PM


Sử dụng mã nguồn vBulletin® Phiên bản 3.8.4
BQT không chịu bất cứ trách nhiệm nào từ nội dung bài viết của thành viên.
Copyright 2020 Thaoluanvietnam.com